Türkçe English
Home  |  About   |  Writing and Publishing Policies  |  Editorial Board   | 

Quick Access


Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi / Thé Journal of International Social Research became a member of Cross Reff since 2014 and started to assign DOI numbers to the articles. Bu Dergi DOI ve Crosscheck üyesidir


ÖZBEK TÜRKÇESİNDE TABU VE ÖRTMECE SÖZLER
(TABOO AND EUPHEMISM WORDS IN UZBEK TURKISH )

Author : Yasin KARADENİZ    
Type :
Printing Year : 2020
Number : Language-Literature (70)
Page : 66-77
    


Summary
Dillerin temelinde kelimler vardır. Kelimeler ilk kez kullanıma girdiklerinde tek bir anlamı ifade ederken, zamanla anlamlarını yitirip kullanım dışı kalırlar ya da anlam değişimine uğrayarak kullanım alanını genişletirler. Dillerin çok boyutlu bu anlam genişlemesi ya da daralması, dilde yeni kavramların ve kelimelerin ortaya çıkmasına da neden olmaktadır. Kelimelerin oluşumunda etkili olan iç ve dış unsurlar, kelimelerin anlamının olumlu ya da olumsuza dönüşmesinde etkili olduğu gibi kelimelerin kullanım sıklığını da etkilemektedir. Bu nedenle dil, konuşulduğu toplumun maddi ve manevi kurallarıyla çevrelenmiştir. Dil, konuşulduğu toplumun gelenek-göreneklerinden bağımsız düşünülemez. Toplumun konuştuğu dilde tarihi tam olarak bilinmeyen dönemlerde ortaya çıkan tabular, dilde çeşitli anlatım tekniklerini ortaya çıkarmıştır. Örtmece biçiminde ortaya çıkan bu anlatım tekniği, dilin zenginliğinin ve canlılığının da bir göstergesidir. Bütün dünya dillerinde görülen tabuların örtmece sözlerle ifade edilmesi, Özbek Türkçesinde de oldukça sık karşılaşılan bir durumdur. Örtmece sözler toplumun yaşam tarzı, dini inançları, aile yaşantısı gibi birçok değer yargısıyla ilgili önemli bir kaynaktır. Bu çalışmada Özbek Türkçesinde tabu ve örtmece söz varlığı derlenmiş, konularına göre tasnif edilerek incelenmiştir. Örnekler öncelikle Özbek Türkçesinde verilmiş, sonrasında ise Türkiye Türkçesine aktarılmıştır.

Keywords
Örtmece, tabu, Özbek Türkçesi, söz varlığı, dil.

Abstract
Languages are the basis of words. While the words mean a single meaning when they are used for the first time, they lose their meaning over time and become out of use, or they expand the use area by changing their meaning. The multidimensional extension of meaning or narrowing of languages also causes the emergence of new concepts and words in the language. The internal and external factors that affect the formation of the words affect the frequency of the use of the words, as well as the effect of the meaning of the words into positive or negative. For this reason, language is surrounded by the material and spiritual rules of the society in which it is spoken. Language cannot be considered independent of the customs and traditions of the society in which it is spoken. The taboos, which emerged in periods in which the language spoken by the society are not fully known, have revealed various expression techniques in the language. This narrative technique which appears in the form of euphemism, is also an indicator of the richness and vitality of the language. The expression of taboos seen in all world languages with euphemisms it is also quite common in Uzbek Turkish. Euphemisms are an important resource related to many value judgments such as the lifestyle of the society, religious beliefs and family life. In this study, the existence of taboo and euphemism words in Uzbek Turkish was compiled, were classified according to their subjects and examined. Examples given primarily in Uzbek Turkish, on the other hand, then it was transferred to Turkish.

Keywords
Euphemism, taboo, Uzbek Turkish, vocabulary, language.

Advanced Search


Announcements


Address : Zeytinlik Mah. Yıldıray Sokak, 6/3, Ilkadım Samsun/TURKEY
Telephone :+905076095206 Fax :
Email :dergi@sosyalarastirmalar.com

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri